Model seçici ölüyor. Sorun seçenek sayısı değildi.

Bir milyar prompt'a baktılar ve vardıkları sonuç bir arayüz elemanını silmek oldu.

Lovable'ın kurucusu Anton Osika dün model seçicinin sonunun geldiğini duyurdu. Gerekçesi veriye dayanıyor: Lovable'a bugüne kadar bir milyardan fazla prompt gönderilmiş ve şirket bu birikimle hangi işi hangi modelin daha iyi yaptığını öğrendiğini söylüyor. Artık modeli, aracı, talimatı ve bağlamı her prompt için sistem seçiyor — ne zaman yeniden denenecek, ne zaman plan değişecek, hangi iş kendi eğittikleri küçük modellere gidecek.

Anton Osika, 1 Eylül 2026: "Model seçici dönemi kapanıyor."

Blog yazısındaki cümle iddiayı daha net kuruyor: "Modeli seçmek uygulamanın çalışıp çalışmayacağını değiştiriyorsa, iş daha başlamadan doğru tahmini yapmak zorunda olmamalısın." Lovable buna model bağımsızlığı diyor — modelleri birbirinin yerine geçer saymak değil, her biri için ayrı talimat ve araç yazıp işi parça parça dağıtmak. Paylaştıkları tek somut ölçüm bir iç değerlendirmeden geliyor: yeni bir frontier model işi %15 daha hızlı ve %40 daha az turda bitirmiş, puanı da 2–3 puan yükseltmiş.

İtiraz teknik tarafta kopmadı

Paylaşımın altındaki tartışma yönlendirmenin işe yarayıp yaramadığı üzerine değil. Karşı çıkanların hepsi aynı yere bastı: seçiciyi kaldıran taraf, aynı zamanda faturayı kesen taraf.

Karşı cephenin en net cümlesi: yönlendirme kararı aynı zamanda bir maliyet kararı.

Hatırlattığı şey basit bir muhasebe gerçeği: bu şirketlerin en büyük gider kalemi token. Modeli seçen katman aynı zamanda ne kadar harcanacağını da belirliyor, kullanıcının bunu denetleyecek hiçbir yolu yok. Aynı başlık altındaki bir başka yorum meseleyi tek cümleye indirmiş: routing, UX kararı kılığına girmiş bir marj işi.

İtirazın anekdot düzeyinde bir davranış kanıtı da var. Aynı hamleyi daha önce yapan Replit'ten ayrılan, elle model seçimi geri gelince dönen kullanıcılar tartışmanın içinde.

Replit model seçimini kaldırdığında ayrılan, seçim geri gelince dönen bir kullanıcı.

Bunun en görünür örneği geçen yıl yaşandı: OpenAI, GPT-5'i çıkarırken model seçiciyi kaldırdı, 4o'yu kaybeden kullanıcıların tepkisi üzerine bir gün içinde geri getirdi. Sam Altman o hafta, insanların bağlandığı modelleri kaldırmanın bir hata olduğunu söyledi.

"Az seçenek iyidir" diye bir yasa yok

İki taraf da örtük bir varsayımı paylaşıyor: seçenek sayısını azaltmak deneyimi iyileştirir. UX tarafında bu neredeyse ezber. Kaynağı da belli — 24 çeşit reçel kuran standın 6 çeşit kurandan daha az sattığını gösteren o meşhur market deneyi.

Ama o deney tek başına kaldı. Scheibehenne, Greifeneder ve Todd 2010'da 50 deneyi ve toplam 5.036 katılımcıyı bir araya getirip meta-analiz yaptı: seçenek fazlalığının ortalama etkisi neredeyse sıfır çıktı. Bazı çalışmalarda fazla seçenek kararı zorlaştırıyor, bazılarında kolaylaştırıp memnuniyeti artırıyor. Yani "dropdown'ı sil, deneyim düzelir" diye bir kural yok.

Fark yaratan şey seçeneğin sayısı değil, kararın hangi seviyede sorulduğu. Kullanıcı "hangi model" sorusunun cevabını bilmiyor, bilmesi de gerekmiyor. Ama "bu iş için kaliteye mi hıza mı bütçeye mi öncelik veriyorum" sorusunun cevabını yalnızca o biliyor.

Cursor kararı tam buraya taşıdı. Cursor Router, Auto modunun arkasındaki yönlendirme sistemi; her isteği görevin türüne ve zorluğuna göre bir modele gönderiyor. Ama kullanıcıya modeli değil, neyi optimize etmesini istediğini soruyor:

Fark küçük duruyor ama karar sahibi değişiyor: hangi modelin çalışacağı üründe kalıyor, önceliğin ne olduğu sende. Görünürlük tarafı ise hâlâ yarım. Cursor'da yönlendirmenin hangi modele gittiğini yanıtın başında gösteren bir ayar var — ama varsayılan gizli ve dokümantasyon gizli kalmasını öneriyor. Router şimdilik yalnızca Teams ve Enterprise planlarında. Yani seçim kalktı, kayıt opsiyonel kaldı.

Soru "seçici kalsın mı" değil

İki taraf da yarı haklı. Osika, kullanıcıya cevabını bilmediği bir soruyu sorduğun her yerde haklı. İtiraz edenler, o soruyu kaldırırken yerine hiçbir şey koymadığın her yerde haklı.

Asıl soru şu: bu kararın cevabını kullanıcıdan gerçekten daha iyi biliyor musun? Model adı bir uygulama detayı — cevabı sende, sorma. Bütçe, hız ve risk bir kullanıcı kararı — cevabı onda, kaldırma. Ve iş bittikten sonra ne olduğunu göstermek pahalı bir iş değil: seçimi gizlemekle kaydını gizlemek aynı şey değil.

Seçeneği kaldırmak kullanıcıyı rahatlatmaz. Kararı doğru seviyeye taşımak rahatlatır.

Kendi ürününde bir seçeneği kullanıcıya bırakıyorsan sor: gerçekten onun kararı olduğu için mi, yoksa sen karar vermekten kaçındığın için mi? Model seçici muhtemelen gerçekten ölecek — ama yerine görünürlük koymayan ürünler onu geri getirmek zorunda kalacak. 🧱