Ana Sayfa
>
İçerikler
>
AI'ın varsayılanı senin seçimin değil

AI'ın varsayılanı senin seçimin değil

August 20, 2026
5
DK OKUMA
Mustafa Dalcı
Brick Institute
Co-Founder

Her model aynı aracı öneriyor. Ama o liste bir zevkin değil, internetin dününün yankısı — ve kendini büyüten bir döngü.

Görünmez bir liste var. Sen daha sormadan, her yapay zeka aynı araçları öneriyor.

Görkem Çetin bu listeyi çıkardı ve "LLM dünyasının kazananları" dedi. Tanıdık gelecek: tarayıcıda 3D için Three.js, yayına almak için Vercel, arka uç ve veritabanı için Supabase, Node.js, arayüz bileşenleri için shadcn, kimlik doğrulama için Better Auth, kodla video için Remotion.

"Yazmayı unuttuğum var mı" diye sordu ve yorumlar listeyi patlattı. Ön yüzde neredeyse her zaman Next.js ve React — Vue ya da Nuxt istiyorsan modeli resmen dürtüklemen gerekiyor. Sonra Astro, Tailwind, TypeScript. E-posta için Resend, mesajlaşma için Twilio. Oyun tarafında Godot; bir geliştirici Unity'nin düşüşünü bile buna bağlıyor.

Asıl soru şu: yapay zeka bu araçları neden seçiyor?

Cevap

Seçmiyor. Yankılıyor.

Tartışmadaki en zekice yorum meseleyi tek cümlede çözüyor: yapay zeka bunları kendisi seçmiyor. İnsanlar yıllarca forumlarda, blog'larda, her yerde bunları önerdi. Model oraya bakıp sana aynısını öneriyor.

AI'ın bir zevki yok. Sadece bir yankısı var.

Sana internetin toplam varsayılanını geri okuyor. Ve varsayılan, senin en iyi seçimin olmak zorunda değil.

Sapma

En kolay üretilebilen, en doğru değil

Bir geliştirici, Mek, bunu somutlaştırıyor: modeller sana en basit ve en hızlı çözümü önerir. Ama "performans önemli, uzun vadeli iş yapıyorum" dersen birden Rust ve Go'ya kayar.

Yani model "en doğru" olanı değil, en kolay üretebileceği olanı öneriyor — sen sınırı söyleyene kadar. Bu küçük bir ayrıntı gibi duruyor ama mimari bir kararı sessizce senin yerine veriyor.

Bir de fatura tarafı var. Nazım adlı bir geliştirici anlatıyor: AI'ın önerdiği bütün hazır servisleri kullandı, ay sonunda üç yüz dolarlık fatura geldi. Hepsini toplayıp açık kaynak çözümlerle kendi sunucusuna taşıdı. Tespiti net: modelin önermesi gereken şey bir sunucu ve bir Cloudflare'di.

Not

Buradaki eğilim tesadüf değil. Bir modelin çalışan kod üretme olasılığı, entegrasyonu iyi belgelenmiş ve örneği bol olan serviste daha yüksek. Yani model senin faturanı değil, kendi başarı oranını optimize ediyor. Ucuz ya da bağımsız olanı önermemesinin sebebi kötü niyet değil, eğitim verisinin şekli.

Yeni kanal

Varsayılan olmak yeni SEO

Bu görünmez liste artık bir dağıtım kanalı. O listeye girmek, aramada birinci sırada çıkmak gibi bir şey. Resend'in "LLM görünürlüğü" için özel olarak uğraşması tam da bu yüzden.

Ve bir döngü var: bugün popüler olan yarının varsayılanı oluyor, varsayılan olan daha da popüler oluyor. Kartopu kendini büyütüyor. Bu listede kazananlar kadar net bir kaybeden de var — birinin dediği gibi, StackOverflow.

Dikkat

Bu liste bir X paylaşımından ve yorumlardan derlendi — ölçülmüş bir kullanım istatistiği değil. "Model hep şunu öneriyor" izlenimi kişinin sorduğu soruya, diline ve geçmiş bağlamına göre değişiyor. Kendi yığınını bu listeye göre değil, kendi kısıtlarına göre kur.

Brick'in duruşu

AI'ın varsayılanı bir başlangıç noktası, bir bitiş değil. Model sana internetin dününü öneriyor — ki çoğu zaman fena bir başlangıç değil. Sorun, orada durmak.

İpucu

Araç seçerken modele kısıtını önden söyle: aylık bütçe, beklenen yük, ekibin bildiği diller, veriyi nerede tutman gerektiği. Sonra aynı soruyu "bunun açık kaynak ve kendi sunucumda çalışan alternatifi ne" diye bir kez daha sor. İki cevabı yan yana koy.

Varsayılanı bil, ama ona teslim olma. Sınırını söyle, faturayı hesapla ve kendine sor: bu araç gerçekten benim işim için mi, yoksa sadece herkesin kullandığı için mi?

Sana sorumuz şu: en son kullandığın aracı sen mi seçtin, yoksa sana bir yapay zeka mı önerdi?

Çünkü kod yazmayı devrettik, ama seçmeyi devretmek zorunda değiliz. 🧱

Yaklaşan etkinlik

Alive Konf BAKU — Biletler Satışta

1-2 Ekim 2026
Hilton Baku
20+ konuşmacı, 2 gün
0
Gün
00
Saat
00
Dakika
Konular
design-2
product-2
ai-2
ai-agent
erisilebilirlik
arastirma-raporlari
pazarlama
liderlik
design
product
Yapay Zeka
ai

Diğer İçerikler

Tüm yazılar
Haftalık bülten

Canlı kalmanın haftalık dozu.

Tasarım, ürün ve yapay zekâdan seçtiğimiz en iyi okumalar — her cuma, posta kutunda.

E-posta
Teşekkürler! Kaydın alındı — ilk bülten cuma posta kutunda.
Bir şeyler ters gitti. Lütfen tekrar dene.